Turkish Airlines gecikme ve iptal tazminatı: EU261 ve SHY-YOLCU

Doğru sonuç için dört bilgi gerekir: bütün güzergâh, tek veya ayrı rezervasyon, uçuşu fiilen yapan şirket ve son varıştaki aksama. THY logosu ya da TK uçuş kodu tek başına sorumlu şirketi ve uygulanacak hukuku kanıtlamaz.

THY dosyasında önce yönü bulun

“İki sistem uygulanabilir” ifadesi aynı olay için iki sabit tazminatın otomatik olarak toplanacağı anlamına gelmez. Daha önce alınan ödeme veya imzalanan uzlaşma açıklanmalı; sabit tazminat, bilet iadesi, bakım gideri ve bagaj zararı birbirinden ayrılmalıdır.

Turkish Airlines hangi olaylarda ödeme yapmak zorunda kalabilir?

Son varışta uzun gecikme

EU261 kapsamındaki bir yolculuk son varışa en az üç saat geç ulaştığında ve gecikme olağanüstü koşuldan doğmadığında sabit tazminat gündeme gelebilir. Kapı açılış saati esas alınır; piste iniş kaydı yeterli değildir.

SHY-YOLCU'da 10 Aralık 2024 değişikliği, teknik veya operasyonel nedenlerle ertelenen ve yolcuyu planlanan son varış yerine üç saat ya da daha fazla geç ulaştıran uçuşlar için tazminat ve ilgili yükümlülükleri açıkça düzenledi. “Operasyonel” ifadesinin şirket mesajında bulunması tek başına ödeme garantisi değildir; olayın gerçek nedeni ve kapsam koşulları yine belirlenir.

Uçuş iptali

İptalde yolcu, kullanılmayan biletin iadesi ile en erken fırsatta yeni güzergâh arasında seçim yapabilir. EU261 kapsamında bildirim 14 günden az kala geldiyse sunulan alternatifin saatleri ve iptal nedeni ayrıca sabit tazminat bakımından değerlendirilir. Olağanüstü koşul tazminatı engellese bile iade, yeni rota ve bakım haklarını bütünüyle ortadan kaldırmaz.

Uçağa kabul edilmeme

Geçerli rezervasyonu olan, zamanında check-in yapıp kapıda bulunan yolcu kapasite veya operasyon nedeniyle iradesi dışında uçağa alınmadıysa tazminat ile iade/yeni rota hakları doğabilir. Sağlık, güvenlik, eksik vize veya geç kalma gibi makul ret nedenleri farklıdır. THY gönüllü arıyorsa teklifin para, yeni uçuş, otel ve vazgeçilen haklar bölümünü yazılı alın.

İstanbul'da kaçırılan bağlantı

Avrupa'dan İstanbul üzerinden tek PNR ile devam eden yolculukta ilk THY uçuşunun gecikmesi bağlantıyı kaçırdıysa planlanan son noktadaki gecikme hesaplanabilir. İstanbul'a iki saat geç varmak tek başına eşik altında görünse de Bangkok, Tiflis veya Gaziantep'e altı saat geç ulaşmak sonucu değiştirebilir.

Ayrı biletlerde THY sonraki uçuşu kendi sözleşmesinin parçası saymayabilir. İki rezervasyon numarası, bagajın son noktaya kadar etiketlenmemesi ve yeniden check-in gerekliliği bağlantının yolcu tarafından ayrı kurulduğunu gösterir.

İstanbul aktarmasında tek rezervasyonun etkisini inceleyin.

250, 400 veya 600 EUR: bilet fiyatı değil mesafe

EU261 ile SHY-YOLCU dış hat tazminatlarında benzer mesafe grupları kullanır:

EU261'de AB içi 1.500 km üzeri uçuşlar 400 EUR grubundadır. SHY-YOLCU iç hat uçuşlarında 100 EUR öngörür ve Türk lirası karşılığında ödemenin yapıldığı günkü TCMB döviz satış kurunu esas alır.

Avrupa ile İstanbul arasındaki birçok doğrudan rota 400 EUR grubuna düşer, ancak kalkış noktası yakınsa 250 EUR çıkabilir. Frankfurt - İstanbul - Singapur gibi tek rezervasyonda Avrupa'dan başlayan daha uzun bir seyahatte 600 EUR olasılığı vardır. Uzun mesafeli alternatif uçuş yolcuyu sınırlı bir gecikmeyle ulaştırdıysa EU261'de yüzde 50 indirim ayrıca tartışılabilir.

Tutar her uygun yolcu için hesaplanır. Aynı PNR'daki dört kişilik ailede mesafe ve neden ortak olsa da her yolcunun bileti, check-in durumu ve kabul ettiği teklif ayrı kontrol edilir.

Bilette TK yazması neden yetmez?

Codeshare uçuşta bileti Turkish Airlines satabilir, uçuş numarası TK ile başlayabilir; buna rağmen uçağı başka şirket, örneğin bir Star Alliance ortağı veya ayrı bir işletme icra edebilir. EU261 ve SHY-YOLCU yükümlülüklerinde temel muhatap çoğu zaman uçuşu gerçekleştiren ya da gerçekleştirmeyi planlayan hava taşıma işletmesidir.

Şu dört yerdeki bilgiyi karşılaştırın:

• e-bilette operated by satırı;
• biniş kartındaki taşıyıcı ve uçuş numarası;
• kapı ekranı veya iptal bildirimi;
• uçuş sonrası şirketin verdiği gecikme belgesi.

AJet adı veya VF kodu görüldüğünde THY'ye otomatik başvuru yapmak yerine gerçek işleteni doğrulayın. Aynı şekilde Lufthansa kodlu, fakat THY tarafından icra edilen Türkiye çıkışlı uçuşta pazarlama kodu THY'yi AB taşıyıcısına dönüştürmez.

Codeshare ve fiilî taşıyıcı rehberine geçin.

Beklerken THY'den ne isteyebilirsiniz?

Bakım hakkı, sabit tazminatın ön ödemesi değildir. Bekleme süresi ve rotaya göre yiyecek-içecek, iletişim, geceleme gerekiyorsa otel ve otel-havalimanı transferi sunulabilir. Kötü hava veya hava trafik kararı tazminat tartışmasını değiştirse de yolcunun makul bakım ihtiyacı devam edebilir.

THY hizmet vermezse önce transfer masası, satış ofisi, çağrı merkezi veya dijital kanal üzerinden talep bırakın. Yanıt alamazsanız gerekli ve makul harcamaları seçin. Ayrıntılı faturada tarih, ürün/hizmet, tutar ve mümkünse yolcu adı bulunsun. Sadece kart ekstresi harcamanın uçuş aksamasıyla bağlantısını her zaman göstermez.

Alternatif uçuş ertesi günse konaklamayı; başka bir havalimanına indirildiyseniz biletteki havalimanına veya kararlaştırılan yakın hedefe ulaşımınızı yazılı isteyin. Kendi başınıza çok pahalı bir çözüm satın almadan önce THY'nin sunduğu seçeneği ve daha erken alternatifi kaydedin.

Otel, yemek ve alternatif ulaşım giderlerini nasıl ayıracağınızı görün.

THY uygulamasındaki iade ile tazminatı karıştırmayın

Turkish Airlines, uçuş aksaklıkları sayfasında iptal veya tarife değişikliği sonrasında “Bilet Yönetimi” üzerinden yeni uçuşu onaylama, uygun değişiklik veya iade seçenekleri sunar. Bu işlem taşımaya ne olacağını çözer. Geçmiş bir gecikme ya da iptal için sabit tazminat ve karşılanmayan giderler ise gerekçeli bir geri bildirim dosyası olarak ayrıca sunulmalıdır.

İadeyi seçmeden önce:

1. bütün seyahatin mi yoksa tek bölümün mü iptal edildiğini kontrol edin;
2. aynı gün makul bir alternatif bulunup bulunmadığını kaydedin;
3. kupon ile para iadesi arasındaki farkı okuyun;
4. seçimin sabit tazminat veya gider talebini kapattığını söyleyen bir uzlaşma metni olup olmadığını inceleyin.

Mil bileti de sırf nakit ödenmediği için yolcu haklarının dışında değildir. Ancak vergi iadesi, milin hesaba dönüşü, upgrade bedeli ve sınıf düşürme hesabı ayrı ürün kurallarına tabi olabilir.

Sağlam bir THY dosyası nasıl görünür?

Başvurunun ilk sayfasında kısa bir olay özeti bulunmalıdır:

• yolcu adı ve PNR;
• tüm başlangıç, aktarma ve son varış noktaları;
• her segmentin fiilî taşıyıcısı;
• planlanan ve gerçekleşen saatler;
• ilk iptal/gecikme bildiriminin zamanı;
• THY'nin açıkladığı neden;
• istenen sabit tutar ile faturalı masrafların ayrı toplamı.

Ekleri kronolojik numaralandırın: e-bilet, biniş kartları, bildirimler, yeni rota, son varış kanıtı, faturalar ve önceki yazışma. “Uçuşum gecikti, 600 EUR istiyorum” cümlesi yerine neden 600 EUR grubu olduğunu rota, mesafe ve son varışla gösterin.

THY'den sonra hangi başvuru yolu?

Önce Turkish Airlines geri bildirim kanalını kullanın ve oluşan takip numarasını saklayın. Şirket yanıtında “hava koşulları” veya “operasyonel neden” yazıyorsa tarihli olay açıklamasını, uçuşla bağlantıyı ve alınan makul önlemleri sorun.

SHY-YOLCU kapsamındaki uçağa kabul edilmeme, gecikme, iptal veya sınıf değişikliği şikâyetlerinde SHGM, önce ilgili hava taşıma işletmesine başvurulmasını ister. 2023 tarihli başvuru formu açıklamasında şirketin on gün içinde cevap vermemesi veya cevabın yetersiz olması hâlinde SHGM'ye geçilebileceği belirtilir. Bagaj, gönüllü bilet iptali, vergi iadesi veya çağrı merkezi sorunu aynı yolcu hakları kanalına otomatik olarak girmez.

EU261 için yetkili uygulama makamı, uçuşun kalktığı ülkeye ve olayın yerine göre değişebilir. İdari şikâyet her ülkede yolcu adına doğrudan para tahsil eden bir mahkeme kararı değildir; gerekirse uygun uyuşmazlık çözümü veya yargı yolu ayrıca belirlenir.

THY uçuşunuzun yönünü ve olası haklarını ücretsiz kontrol edin

Güncel hukuk notu

14 Eylül 2026 itibarıyla EU261'in mevcut metni yürürlüktedir. Temmuz 2026'da nihai onay alan reform, Resmî Gazete yayımı sonrasında ayrıca öngörülen süre dolunca uygulanacaktır. Gelecekteki dokuz aylık başvuru süresini veya farklı işlem tarihlerini bugünkü THY dosyasında yürürlükteymiş gibi kullanmayın.

Sık sorulan sorular

Türkiye'den THY ile Almanya'ya uçuşum iptal oldu; EU261 geçerli mi?

Genellikle hayır. Turkish Airlines AB taşıyıcısı değildir ve yolculuk Türkiye'de başlamıştır. Buna rağmen SHY-YOLCU kapsamındaki iade, yeni rota, bakım ve tazminat hakları incelenmelidir.

Almanya'dan İstanbul'a Turkish Airlines uçuşunda EU261 uygulanır mı?

Evet, diğer şartlar da karşılanıyorsa uygulanabilir. AB'den kalkan uçuşlarda taşıyıcının Türk olması coğrafi kapsamı ortadan kaldırmaz.

TK kodlu uçuşu Lufthansa yaptıysa kime başvurmalıyım?

Uçuşu fiilen Lufthansa gerçekleştirdiyse yolcu hakları talebinin temel muhatabı genellikle Lufthansa'dır. E-biletteki operated by satırını ekleyin.

THY 400 EUR yerine kupon teklif edebilir mi?

Teklif edebilir, fakat EU261 kapsamındaki para hakkının kupona çevrilmesi bilgilendirilmiş ve serbest onay gerektirir. Tutarı, geçerlilik süresini ve feragat maddesini okuyun.

İstanbul'da bağlantıyı kaçırdım; gecikme İstanbul'a göre mi hesaplanır?

Tek rezervasyonda biletteki son varış noktasına bakılabilir. Ayrı biletlerde her uçuş çoğunlukla kendi sözleşmesi içinde değerlendirilir.

Hava koşulu varsa THY otel vermek zorunda değil mi?

Olağanüstü koşul sabit tazminatı engelleyebilir, fakat gerekli bekleme bakımını otomatik olarak ortadan kaldırmaz. Geceleme yeni uçuş için zorunluysa makul otel ve transfer talep edin.

THY geri bildiriminden yanıt gelmezse doğrudan SHGM'ye gidebilir miyim?

SHY-YOLCU kapsamındaki uygun konularda önce havayoluna başvuru gerekir. SHGM'nin yayımladığı usul ve 2023 formu, on gün içinde yanıt yoksa veya yanıt yetersizse idari başvuruya geçilebildiğini belirtir.

Resmî kaynaklar

• Turkish Airlines: yolcu hakları.
• Turkish Airlines: uçuş aksaklıkları.
• Turkish Airlines: geri bildirim formu.
• SHGM: güncel SHY-YOLCU metni.
• Resmî Gazete: 10 Aralık 2024 tarihli değişiklik.
• SHGM: yolcu hakları başvuru usulü.
• SHGM: 2023 yolcu hakları başvuru formu.
• EUR-Lex: (AT) 261/2004 sayılı Tüzük.
• AB Konseyi: 2026 reformunun yürürlük adımları.