Кечиккен, жоголгон же бузулган багаж: PIR, далилдер жана мөөнөттөр
Кыска жооп: багаж келбесе же бузулса, аэропорттон чыкпай туруп багаж тейлөө жеринде PIR түзүңүз. Бузулган багаж боюнча авиакомпанияга жазуу жүзүндөгү арызды алган күндөн тартып 7 күндөн кечиктирбеңиз. Кечиккен багаж боюнча чыгым талабын баштык колуңузга тийгенден кийин 21 күндүн ичинде жөнөтүңүз. Бул 250-600 EUR EU 261 компенсациясынан өзүнчө талап.
Акысыз текшерүү
2 мүнөттө компенсация талап кылууга болобу, текшериңиз
Маршрутту, учуу күнүн жана эмне болгонун жазыңыз. Биз Европа менен Кыргызстан ортосундагы сапар EU 261/2004 боюнча компенсацияга туура келерин алдын ала текшеребиз.
Учууңузда эмне болду?
Ар бир жүргүнчү үчүн 600 EUR чейин компенсация болушу мүмкүн.
Учууңузга эң жакын жагдайды тандаңыз:
Маалымат 2026-жылдын 13-сентябрында текшерилди. Монреаль конвенциясынын кайра каралган жоопкерчилик чеги 2024-жылдын 28-декабрынан тартып бир жүргүнчүгө 1 519 SDR. Бул автоматтык төлөм эмес, далилденген зыян үчүн эң жогорку чек.
Аэропортто биринчи саатта
- Багаж лентасын жана рейс маалыматын сүрөткө тартыңыз.
- Авиакомпаниянын же тейлөөчү компаниянын багаж бөлүмүнө барыңыз.
- PIR түздүрүп, маалымдама номерин алыңыз.
- Багаж биркасынын көчүрмөсүн сактаңыз.
- Жеткирүү дарегин жана байланыш маалыматын туура бериңиз.
- Бузулган баштыктын бардык тарабынын сүрөтүн тартыңыз.
- Ичиндеги нерсе жоголсо, тизмесин дароо жазыңыз.
PIR өзү авиакомпанияга толук акчалай талап эмес. Ал окуя аэропортто билдирилгенин далилдейт. Андан кийин жазуу жүзүндөгү талапты мөөнөтүндө өзүнчө жөнөтүү керек.
Үч башка багаж көйгөйү
| Көйгөй | Негизги талап | Мөөнөт боюнча негизги белги |
|---|---|---|
| Багаж кечикти | Зарыл сатып алуулар жана жеткирүү | Баштык алынгандан кийин 21 күн ичинде жазуу |
| Багаж бузулду | Оңдоо, нарктын төмөндөшү же алмаштыруу | Багаж алынгандан кийин 7 күн ичинде жазуу |
| Багаж жоголду | Баштыктын жана ичиндегинин далилденген наркы | Кечиктирбей талап; сот мөөнөтү өзүнчө |
Багаж 21 күн табылбаса, көп учурда жоголгон катары каралат. Бирок авиакомпаниянын иш тутумундагы статусун жана жеткирүү таржымалын сактаңыз.
Кечиккен багажда эмне сатып алууга болот?
Зарылдык сапардын жерине жана максатына жараша. Үйүңүзгө кайтып келгенде кийим толгон башка шкафыңыз болушу мүмкүн; чет өлкөдө иш сапарда болсо негизги кийим жана тазалык каражаты чындап зарыл.
Акылга сыярлык мисалдар:
- ич кийим жана күнүмдүк негизги кийим;
- тиш щеткасы, паста жана жөнөкөй тазалык каражаты;
- аба ырайына ылайыктуу сырт кийим, эгер ал багажда болсо;
- өзгөчө кырдаалда керектүү майда буюмдар.
Кымбат бренд, ашыкча көлөм же сапарга тиешеси жок сатып алуу толук кайтарылбай калышы мүмкүн. Ар бир дүмүрчөктүн жанына эмне үчүн зарыл болгонун жазыңыз.
Бузулган багажды далилдөө
Аэропортто сүрөткө тартып, PIR же зыян актысын алыңыз. Авиакомпания оңдоо баасын, сатып алуу далилин же баштыктын жашын сурашы мүмкүн. Эски баштык үчүн жаңысынын толук баасы автоматтык түрдө берилбейт: эскирүү эске алынышы мүмкүн.
Дөңгөлөк, тутка же корпус мурда бузулган болсо, жаңы зыянды айырмалаган сүрөт пайдалуу. Авиакомпания текшергенге чейин баштыкты ыргытып же оңдотуп жибербеңиз, эгер коопсуздук үчүн зарыл болбосо.
1 519 SDR эмнени билдирет?
SDR - Эл аралык валюта фондунун атайын эсеп бирдиги. Анын EUR же KGS менен наркы өзгөрүп турат. 1 519 SDR:
- ар бир баштыкка эмес, бир жүргүнчүгө тиешелүү чек;
- сөзсүз төлөнүүчү сумма эмес;
- чыныгы жана далилденген зыяндын жогорку чеги;
- багаждын өз наркын жана кечигүүдөн чыккан негиздүү чыгымды чогуу камтышы мүмкүн.
Өтө баалуу буюмдар катталган багажга салынганда авиакомпаниянын өзгөчө чектөөлөрү болушу мүмкүн. Жогорку баа тууралуу алдын ала декларация жана кошумча төлөм жасалса гана башка чек колдонулушу ыктымал.
EU 261 менен бирге талап кылса болобу?
Ооба. Мисалы, ЕБден Бишкекке корголгон рейс төрт саат кечигип, багаж дагы эки күн кеч келди:
- учуунун кечигүүсү үчүн EU 261 боюнча белгиленген компенсация;
- аэропорттогу тамак-аш чыгымы;
- кечиккен багаждан улам зарыл сатып алуулар
үч башка негиз менен талап кылынышы мүмкүн. Бир төлөм экинчисин автоматтык жок кылбайт.
Жазуу жүзүндөгү багаж талабы
Талапта төмөнкүлөр болсун:
- жүргүнчүнүн аты жана байланыш дареги;
- PNR, рейс жана күн;
- PIR номери;
- багаж биркасынын номери;
- көйгөйдүн түрү;
- багаж жеткирилген күн же жоголгон статус;
- ар бир чыгымдын суммасы жана валютасы;
- дүмүрчөк, сүрөт жана сатып алуу далили.
Убакытты өткөрбөө үчүн документтин бир бөлүгү жетишпесе да, мөөнөт ичинде жазуу жөнөтүп, кошумча далилди кийин берериңизди белгилеңиз.
Көп берилүүчү суроолор
PIR жок болсо талап толугу менен жоголобу?
Сөзсүз эмес, бирок далил кыйла начарлайт. Авиакомпанияга дароо жазып, багаж лентасынын сүрөтүн, бирканы жана башка далилди бериңиз.
21 күн арыз берүү мөөнөтүбү же багажды табуу мөөнөтүбү?
Кечиккен багаж боюнча жазуу жүзүндөгү арыз баштык сизге берилгенден кийин 21 күндүн ичинде жөнөтүлөт. 21 күндөн ашык табылбаган багаж жоголгон катары каралышы мүмкүн.
1 519 SDR толук төлөнөбү?
Жок. Бул эң жогорку жоопкерчилик чеги. Чыныгы зыян жана сатып алынган буюмдардын зарылдыгы далилденет.
Кол жүгүм жоголсо Монреаль конвенциясы колдонобу?
Кол жүгүндө авиакомпаниянын күнөөсүн далилдөө талабы башкача болушу мүмкүн. Окуяны дароо каттатып, кимдин көзөмөлүндө болгонун көрсөтүңүз.
Багаж кечигүүсү үчүн 600 EUR барбы?
Жок, багажга 600 EUR автоматтык белгиленген төлөм жок. 600 EUR EU 261деги учуу үзгүлтүгүнө тиешелүү; багажда чыныгы зыян эсептелет.
Сотко кайрылуунун мөөнөтү кандай?
Монреаль конвенциясында зыянды өндүрүү боюнча соттук укук, адатта, эки жылдык мөөнөткө байланыштуу. Юрисдикцияны жана башталышын конкреттүү иш боюнча текшериңиз.